Fay Yasası ve Afet Bakanlığı Neden Bekliyor? Jeoloji Mühendisleri Odası’ndan Acil Yasal Düzenleme Çağrısı
TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Adana Şube Başkanı Dr. Mehmet Tatar, 13 Ekim Uluslararası Afet Risklerinin Azaltılması Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, bilimsel planlama ve etkin denetimin önemine dikkat çekerek "Afetler kader değildir. Yanlış yer seçimi ve denetimsiz yapılaşma doğa olaylarını felakete dönüştürüyor; güvenli yaşam hakkı kamusal bir sorumluluktur" dedi.
TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Adana Şube Başkanı Dr. Mehmet Tatar, Birleşmiş Milletler tarafından ilan edilen 13 Ekim Uluslararası Afet Risklerinin Azaltılması Günü kapsamında kritik uyarılarda bulundu. 2026 yılının temasının “Dirençlilik Evde Başlar” olarak belirlendiğini hatırlatan Tatar, afetlere hazırlığın bireysel yaşam alanlarından başlayarak toplumun tüm kademelerine yayılması gerektiğini vurguladı.
Evlerin afetlerden en fazla etkilenen alanlar olmakla birlikte afet yönetimi bilincinin de temeli olduğunu belirten Dr. Mehmet Tatar; kamu kurumlarını, yerel yönetimleri ve sivil toplum kuruluşlarını dirençli kentler inşa etmek adına somut adımlar atmaya davet etti.
"Afetler Kader Değil, Yönetsel Sorumluluktur"
Deprem, heyelan, sel, taşkın, tsunami ve obruk oluşumu gibi doğa olaylarının kaçınılmaz süreçler olduğunu ifade eden Dr. Mehmet Tatar, bu olayların kitlesel yıkımlara dönüşmesinin temelinde insan eliyle yapılan hatalar yattığını söyledi. Yanlış yer seçimi, denetimsiz yapılaşma ve bilimsel verilerden uzak imar planlarının riskleri katladığını belirten Tatar, özellikle 6 Şubat 2023 depremleri sonrasında risk azaltma politikalarındaki eksikliklerin ağır bedellerinin görüldüğünü dile getirdi.
Türkiye'nin diri fay hatları, dere yataklarındaki kaçak ve denetimsiz yapılaşmalar ile yeraltı suyu kirliliği gibi büyük jeolojik tehlikeler altında olduğuna değinen JMO Adana Şube Başkanı Tatar, yerleşim alanlarının planlanmasında mühendislik hizmetlerinin ve zemin etütlerinin hayati rol oynadığını kaydetti.
Acil "Fay Yasası" ve Yasal Düzenleme Çağrısı
Afet risklerinin azaltılması konusunda yasal mevzuattaki boşluklara dikkat çeken Dr. Mehmet Tatar, bütüncül bir Afet Risk Azaltılması Kanunu çıkarılmasının aciliyetini belirtti. Diri faylar üzerindeki yapılaşmayı sınırlandıracak Fay Yasası ile kurulması gündemde olan Afet Bakanlığı düzenlemelerinin henüz hayata geçirilmemiş olmasını eleştiren Tatar, afet yönetimi anlayışının kriz anından önleyici tedbir aşamasına evrilmesi gerektiğini vurguladı.
Kentsel dönüşüm çalışmalarının rant ve kat artışına değil, doğrudan güvenli yapılaşma ve zemin güvenliğine hizmet etmesi gerektiğinin altını çizen Tatar, Türkiye'nin gayrisafi millî hasılasının yüzde 5 ila 7'sine mal olan afet zararlarını önlemek için bütçenin afet öncesi koruyucu yatırımlara aktarılması gerektiğini söyledi.
